Prezydent Donald Trump powiedział w czwartek, iż rozważy zakup będących w tarapatach linii lotniczych Spirit Airlines, „jeśli uda nam się je kupić po odpowiedniej cenie”. „Spirit to linia lotnicza, która miała pewne problemy” – powiedział Trump. „Mają dobre samoloty, dobre aktywa, a kiedy cena ropy spadnie, sprzedamy ją z zyskiem”. Prezydent nie sprecyzował, jak mógłby wyglądać zakup linii lotniczych Spirit Airlines.
Jednak ta pozbawiona luksusów linia lotnicza od lat jest podtrzymywana przy życiu i choćby zastrzyk federalnej gotówki może jej nie uratować. Możliwość zakupu linii lotniczych przez rząd wydawała się czymś nowym, ale administracja rozważała już unikatową opcję ratowania jednego przewoźnika, który znalazł się w tarapatach.
Administracja prowadzi „bardzo zaawansowane rozmowy” na temat federalnego pakietu ratunkowego dla borykającej się z problemami taniej linii lotniczej, powiedział Marshall Huebner, prawnik Spirit, podczas czwartkowej rozprawy upadłościowej. Chociaż nie podał szczegółów pakietu, może on wynieść 500 milionów dolarów, poinformowało CNN źródło zaznajomione z dyskusją.
Jednak czwartkowe wypowiedzi Trumpa wskazują, iż rozważa on pójście o krok dalej i być może kupno linii lotniczych przez rząd. Rząd rozważał „pomoc im, co oznacza udzielenie im pomocy finansowej lub wykupienie ich, po prostu wykupienie” – powiedział Trump reporterom w czwartek wieczorem.
W odpowiedzi na prośbę o wyjaśnienia Biały Dom skrytykował administrację Bidena za blokowanie proponowanej fuzji Spirit i JetBlue Airways w 2022 roku.
„Spirit Airlines miałyby o wiele stabilniejszą pozycję finansową, gdyby administracja Bidena nie zablokowała bezmyślnie fuzji linii lotniczych z JetBlue” – powiedział w oświadczeniu rzecznik Białego Domu, Kush Desai. „Administracja Trumpa przez cały czas monitoruje sytuację i ogólną kondycję amerykańskiego przemysłu lotniczego”.
Spirit nie odniósł się także do pomysłu przejęcia firmy przez rząd federalny. „Jesteśmy wdzięczni za wsparcie prezydenta Trumpa i z niecierpliwością czekamy na dalszą współpracę z nim i jego administracją w celu znalezienia rozwiązania, które ochroni tysiące miejsc pracy, zachowa i zwiększy konkurencję oraz pomoże zapewnić Amerykanom ciągły dostęp do przystępnych cen biletów” – stwierdził w oświadczeniu dyrektor generalny Spirit, Dave Davis.
Spirit ostrzegł niedawno, iż może zostać zmuszony do zamknięcia działalności z powodu wyższych cen paliwa lotniczego wywołanych wojną w Iranie. Linie lotnicze są nierentowne od czasu spadku liczby podróży w czasie pandemii COVID-19 i dwukrotnie ogłaszały upadłość, ostatnio w sierpniu 2025 roku .
Niektórzy członkowie Kongresu, a także prezesi i analitycy linii lotniczych, twierdzą, iż choćby bardziej ograniczony pakiet ratunkowy byłby fatalnym pomysłem. Republikańscy senatorowie Ted Cruz i Tom Cotton, a także demokratyczna senator Elizabeth Warren wyrazili swoje zaniepokojenie. Obawy wynikają z faktu, iż rząd marnuje pieniądze podatników na rozwiązanie, które nie uratuje linii lotniczych w dłuższej perspektywie. Nawet sekretarz transportu w administracji Trumpa Sean Duffy wyraził we wtorek wątpliwości co do planu ratunkowego.
„Nie chcemy inwestować dobrych pieniędzy w złe, a w Spirit zainwestowano już mnóstwo pieniędzy, a oni nie znaleźli sposobu na osiągnięcie rentowności” – powiedział agencji Reuters. „Czy więc mielibyśmy po prostu zapobiec nieuniknionemu, a potem to wykorzystać?”
Spirit czekają poważne turbulencje
Przez lata Spirit był w stanie przyciągać klientów i zapełniać samoloty dzięki swoim ultraniskim cenom biletów. Jednak pandemia COVID-19 praktycznie sparaliżowała ruch lotniczy, a wszystkie linie lotnicze poniosły ogromne straty, utrzymując się jedynie dzięki pomocy federalnego pakietu ratunkowego dla całej branży.
Choć Spirit przetrwał, nigdy tak naprawdę nie podniósł się po pandemii. choćby gdy popyt na podróże się odbił, większość tanich przewoźników przez cały czas ponosiła straty. Pasażerowie byli skłonni zapłacić nieco więcej za miejsca z większą przestrzenią na nogi lub inne udogodnienia, niż zdecydować się na okazyjne ceny.
Linie lotnicze działają z bardzo niskimi marżami zysku, zwłaszcza te, które podążają za modelem biznesowym Spirit. Ponoszą wysokie koszty operacyjne, takie jak zakup bardzo drogich samolotów i radzenie sobie ze zmiennymi cenami: na przykład cena paliwa lotniczego wzrosła w tym roku dwukrotnie z powodu wojny w Iranie.
„Dość oczywiste było, iż model biznesowy Spirit miał podstawowe wady i linia lotnicza nie była w stanie przetrwać (nawet przed gwałtownym wzrostem cen paliwa spowodowanym wojną)” – powiedział w środę dyrektor generalny United, Scott Kirby.
Większe linie lotnicze z większym budżetem również mają teraz własne wersje modelu niskokosztowego Spirit. Linie United, American i Delta oferują bilety „podstawowej klasy ekonomicznej” bez zbędnych dodatków, co odbiera Spirit przewagę. Kirby zauważył, iż United niedawno odnotowało wzrost zysków, pomimo wzrostu cen paliw.
„Nie sądzę, żeby ten kryzys (cen paliw) był na tyle duży, żeby spowodować konieczność ratowania linii lotniczych” – powiedział.
Spirit wcześniej próbował znaleźć partnera do fuzji, aby utrzymać się na powierzchni – najpierw Frontier, który został przelicytowany przez JetBlue w 2022 roku. Jednak umowa JetBlue o wartości 3,7 miliarda dolarów została zablokowana przez sąd federalny w styczniu 2024 roku z powodu naruszenia przepisów antymonopolowych.
W lutym Spirit ogłosił porozumienie z wierzycielami, które pozwoliłoby mu wyjść z ostatniego bankructwa z mniejszym zadłużeniem i kontynuować działalność. Jednak trzy dni później wybuchła wojna w Iranie, a ceny paliw zaczęły gwałtownie rosnąć. W ciągu dwóch tygodni Spirit po raz kolejny ostrzegał, iż grozi mu zamknięcie działalności.
Prawnik Spirit, Huebner, argumentował w czwartek przed sądem, iż federalny pakiet pomocy umożliwiłby liniom lotniczym stanięcie na nogi poprzez restrukturyzację zadłużenia i sprzedaż samolotów oraz innych aktywów „Spirit był gotowy do działania i gotowy do wyjścia na powierzchnię” – powiedział o planach reorganizacji linii lotniczych. „Był w świetnej formie bojowej przed wydarzeniami z ostatnich kilku tygodni”.
Steven McLean, akcjonariusz Spirit, nie zgodził się z tym. Podczas czwartkowego przesłuchania zakwestionował plany reorganizacji Spirit i stwierdził, iż ceny paliw to „tylko niewielki wycinek całości”. „Są poważniejsze problemy z realizacją tego planu niż tylko ceny paliw” – powiedział.
