Соединенные Штаты и Иран достигли мирного соглашения

Stany Zjednoczone i Iran osiągnęły porozumienie pokojowe. Ogłosili to w poniedziałek wieczorem prezydent USA Donald Trump (80), irańskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych, Rada Bezpieczeństwa Narodowego Iranu oraz państwo mediujące Pakistan. „Porozumienie z Islamską Republiką Iranu zostało zawarte” – napisał Trump na swojej platformie TruthSocial. Irański wiceminister spraw zagranicznych Kasem Gharibabadi ogłosił w poniedziałek wieczorem w telewizji państwowej natychmiastowe i trwałe zakończenie wojny. Dotyczy to również Libanu.

Premier Pakistanu Shehbaz Sharif (74) ogłosił na portalu społecznościowym X, iż oficjalne podpisanie umowy planowane jest na przyszły piątek (19 czerwca) w Szwajcarii. Datę tę potwierdziła również Rada Bezpieczeństwa Narodowego Iranu. Rada ogłosiła w poniedziałek rano, iż osiągnęła porozumienie w sprawie tekstu memorandum o porozumieniu ze Stanami Zjednoczonymi.

Według źródeł irańskich oznaczałoby to natychmiastowe i trwałe zakończenie wojny i operacji wojskowych na wszystkich frontach, w tym w Libanie. Co więcej, blokada morska Iranu zostałaby natychmiast i całkowicie zniesiona. Rozmowy w sprawie ostatecznego porozumienia rozpoczęłyby się po wypełnieniu przez Stany Zjednoczone zobowiązań wynikających z memorandum o porozumieniu, czytamy w oświadczeniu.

Trump ze swojej strony oświadczył, iż autoryzuje „bezpłatne” otwarcie Cieśniny Ormuz i natychmiastowe zniesienie blokady morskiej USA. „Statki całego świata, uruchomcie silniki. Niech ropa popłynie!” – napisał Trump. Cena ropy spadła następnie o około 4 procent. Cena ropy Brent spadła do 83,75 dolara za baryłkę, najniższego poziomu od początku marca. Cena lekkiej amerykańskiej ropy WTI również spadła, osiągając dzienne minimum na poziomie 80,87 dolara.

Mówi się, iż USA i Iran osiągnęły w tej sprawie porozumienie.

Irańskie agencje informacyjne Mehr i Tasnim opublikowały już szczegóły 14-punktowego projektu memorandum o porozumieniu między USA a Iranem. Zgodnie z projektem, blokada morska USA powinna zostać całkowicie zniesiona w ciągu 30 dni, a Cieśnina Ormuz powinna zostać ponownie otwarta pod kontrolą Iranu. Sankcje nałożone na sprzedaż irańskiej ropy naftowej i produktów petrochemicznych powinny zostać zawieszone.

Ponadto Teheran domaga się uwolnienia 24 miliardów dolarów zamrożonych funduszy. Połowa tych środków, wraz ze zniesieniem blokady i sankcji naftowych, musi zostać przyznana przed rozpoczęciem ostatecznych rozmów, zaplanowanych na 60 dni. Rozmowy te powinny koncentrować się na kwestiach nuklearnych i całkowitym zniesieniu sankcji, a irański program rakietowy i wsparcie dla grup oporu są wyłączone z negocjacji.

Stany Zjednoczone i ich sojusznicy powinni również przedstawić plany odbudowy Iranu o łącznej wartości co najmniej 300 miliardów dolarów. Ostateczne porozumienie powinno zostać zatwierdzone rezolucją Rady Bezpieczeństwa ONZ. Według Tasnim, irańskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych ostrzegło, iż Iran podejmie własne działania, jeżeli druga strona naruszy porozumienia.

„Wall Street Journal”, powołując się na Trumpa, doniósł, iż porozumienie stanowi, iż Iran nie będzie dążył do uzyskania broni jądrowej i natychmiast otworzy Cieśninę Ormuz. W zamian sankcje wobec Republiki Islamskiej mogą zostać zniesione. Jednak płatności gotówkowe nie są planowane, powiedział Trump gazecie. Ponadto, przeprowadzone zostaną surowe kontrole. Wydobycie materiałów jądrowych z Iranu nie jest w tej chwili dla niego priorytetem i może nastąpić później. Trump powiedział „New York Timesowi”, iż Iran będzie narażony na ponowne ataki wojskowe, jeżeli ostateczne porozumienie nuklearne nie zostanie osiągnięte.

Szefowie państw i rządów z zadowoleniem przyjęli porozumienie

Liczni szefowie państw i rządów, a także Organizacja Narodów Zjednoczonych, z zadowoleniem przyjęli w poniedziałek porozumienie pokojowe między USA a Iranem. Kanclerz Niemiec Friedrich Merz (70), przemawiając na platformie Platform X, nazwał je dyplomatycznym przełomem i pogratulował prezydentowi USA Donaldowi Trumpowi oraz stronie irańskiej. „To może utorować drogę do ożywienia światowej gospodarki i stabilizacji regionu” – stwierdził Merz. Dodał, iż teraz najważniejsze jest celowe wdrożenie porozumienia.

Brytyjski premier Keir Starmer (63) zażądał przywrócenia bezpłatnej żeglugi w Cieśninie Ormuz. Podkreślił również, iż Iran nigdy nie może posiadać broni jądrowej.

Potwierdzili to również szefowie państw i rządów tzw. grupy E4, do której należą Wielka Brytania, Niemcy, Francja i Włochy. We wspólnym oświadczeniu zasugerowali zniesienie sankcji wobec Republiki Islamskiej, jeżeli Teheran podejmie jasne i weryfikowalne kroki w sprawie swojego programu nuklearnego. Państwa te podkreśliły, iż natychmiastowe i bezwarunkowe otwarcie Cieśniny Ormuz jest niezbędne.