W budynku rosyjskiej ambasady w Nikozji w czwartek 8 stycznia znaleziono ciało jednego z wysokich rangą pracowników placówki dyplomatycznej Federacji Rosyjskiej, poinformowała cypryjska telewizja ANT1. Nazwiska zmarłego nie ujawniono. Do zdarzenia doszło zaledwie dzień po zaginięciu Władisława Baumgertnera, byłego prezesa koncernu Uralkali, mieszkającego na Cyprze.
Samobójstwo i list pożegnalny
Jak przekazały władze ambasady rosyjskiej cypryjskiej policji, dyplomata został znaleziony martwy w swoim gabinecie. Według wstępnych informacji miał popełnić samobójstwo i pozostawić list pożegnalny, który został przekazany do Moskwy.
Funkcjonariusze cypryjskiej policji nie zostali wpuszczeni na teren ambasady. O zdarzeniu poinformowano ich – jak podaje ANT1 – dopiero kilka godzin po odnalezieniu ciała. Zwłoki przekazano władzom cypryjskim na dziedzińcu kompleksu ambasady. Lokalne służby nie otrzymały zgody na prowadzenie czynności śledczych wewnątrz budynku. Sekcja zwłok została zaplanowana na poniedziałek.
Ograniczenia wynikające z prawa dyplomatycznego
Zgodnie z Konwencją wiedeńską o stosunkach dyplomatycznych, władze państwa przyjmującego nie mogą wejść na teren ambasady innego kraju bez zgody jej kierownictwa. Ograniczenie to obowiązuje również w sytuacjach, w których dochodzi do zgonu wymagającego wyjaśnienia.
Policja Cypru powiadomiła o sprawie ministerstwo spraw zagranicznych i prowadzi postępowanie dotyczące okoliczności śmierci dyplomaty. Do działań włączyły się także służby bezpieczeństwa republiki.
Kontekst polityczny i zaginięcie Baumgertnera
Śmierć rosyjskiego dyplomaty zbiegła się w czasie z zaginięciem Władisława Baumgertnera – byłego szefa Uralkali i jednej z najbardziej rozpoznawalnych postaci w rosyjskim sektorze potasowym. Cypryjskie władze rozpoczęły 10 stycznia szeroko zakrojone poszukiwania 56-letniego biznesmena, w które zaangażowano wolontariuszy, śmigłowce i drony. Baumgertner nie pojawił się w swojej rezydencji w Limassol od środy 7 stycznia. Jak informował portal Philenews, ostatni sygnał z jego telefonu został zarejestrowany w stromym, nadmorskim terenie w pobliżu wioski Pissouri.
Baumgertner w latach 2003–2013 zasiadał w kierownictwie Uralkali, pełniąc m.in. funkcję dyrektora generalnego. Był również przewodniczącym rady nadzorczej Białoruskiej Kompanii Potasowej (BKK). Jego zaginięcie nastąpiło miesiąc po tym, jak Stany Zjednoczone zniosły sankcje wobec BKK w zamian za uwolnienie przez władze w Mińsku 123 więźniów politycznych.
Napięta sytuacja międzynarodowa
Sprawa ma miejsce w szczególnym momencie dla Cypru, który od początku stycznia sprawuje prezydencję w Radzie Unii Europejskiej. W swoim programie kraj ten zapowiedział dalsze wsparcie dla Ukrainy oraz potępił tzw. „hybrydowe ataki” wymierzone w UE, wskazując na udział Rosji w ich organizowaniu.
Choć cypryjskie służby oficjalnie nie łączą śmierci dyplomaty z zaginięciem Baumgertnera ani z kontekstem politycznym, zbieżność wydarzeń oraz ograniczenia wynikające z immunitetu dyplomatycznego sprawiają, iż okoliczności sprawy budzą liczne pytania.
