W Prawie i Sprawiedliwości coraz wyraźniej zarysowuje się wewnętrzny konflikt, który może przerodzić się w realny rozłam. Jego widocznym znakiem jest nowa inicjatywa Mateusza Morawieckiego, który potwierdził powołanie własnego stowarzyszenia o nazwie „Rozwój Plus”. Choć były premier zapewnia, iż „nie ma mowy o podziale” i iż ugrupowanie pozostaje jednością, w partii narasta przekonanie, iż to początek budowy alternatywnego zaplecza politycznego. Kluczem są zranione ambicje i konflikt Morawieckiego z Przemysławem Czarnkiem, typowanym na przyszłego premiera.
Czy dojdzie do rozłamu w PiS? Według relacji przywoływanych przez Interia, inicjatywa Morawieckiego wywołała wyraźne poruszenie wśród działaczy. Sam polityk tłumaczy, iż jego projekt ma przyciągać środowiska, „którym nie pasuje coś w każdej z partii po prawej stronie”. Ten sygnał jest odczytywany jako próba wyjścia poza dotychczasowy elektorat PiS i budowy szerszej formacji centroprawicowej.
Konflikt nie sprowadza się wyłącznie do ambicji personalnych. Coraz wyraźniej ujawnia się różnica w wizji przyszłości prawicy. Obóz skupiony wokół Morawieckiego opowiada się za bardziej umiarkowaną strategią i próbą odbudowy zdolności koalicyjnej. Z kolei twarde skrzydło partii, lojalne wobec Jarosława Kaczyńskiego, które nazywane jest prześmiewczo „grupą leśnych dziadków”, stawia na utrzymanie dotychczasowego kursu ideowego.
Na tym tle narasta również napięcie personalne. Coraz częściej wskazuje się na konflikt między Morawieckim a Przemysław Czarnek, który reprezentuje bardziej radykalne i ideowo jednoznaczne skrzydło ugrupowania. Różnice między nimi dotyczą nie tylko stylu polityki, ale także kierunku, w jakim powinna rozwijać się partia po utracie władzy. W praktyce oznacza to rywalizację o wpływy i przywództwo wśród pisowskiej „lewicy z krzyżem w zębach”.
Z doniesień medialnych wynika, iż Morawiecki od dłuższego czasu konsekwentnie wzmacnia swoje środowisko, spotykając się z działaczami i budując struktury poza formalnymi ramami partii. Nowe stowarzyszenie może stać się fundamentem szerszego projektu politycznego. Według analiz przywoływanych w artykule, potencjalna formacja byłego premiera mogłaby liczyć choćby na około 8–9% poparcia, co oznaczałoby poważne osłabienie PiS.
Taki scenariusz rodzi obawy w kierownictwie partii. Pojawiają się choćby pomysły ograniczenia możliwości tworzenia niezależnych inicjatyw przez polityków ugrupowania, co pokazuje skalę napięcia i brak zaufania wewnątrz struktur.
Jeśli obecne trendy się utrzymają, możliwy jest raczej stopniowy, a nie gwałtowny rozłam. W pierwszej fazie PiS mógłby funkcjonować jako ugrupowanie z wyraźnymi frakcjami (co nie będzie nowością w tym ugrupowaniu): z jednej strony aparatem partyjnym kontrolowanym przez kierownictwo, z drugiej – rosnącym środowiskiem skupionym wokół Morawieckiego. Dopiero w kolejnym etapie mogłoby dojść do formalnego podziału i powstania nowej partii.
Taki podział oznaczałby rozbicie dotychczasowego monopolu PiS na pseudoprawicy. Część wyborców pozostałaby przy dotychczasowym ugrupowaniu, inni mogliby poprzeć bardziej umiarkowaną ofertę nowej formacji. W efekcie doszłoby do rozproszenia elektoratu, co miałoby istotne konsekwencje dla całej sceny politycznej. Podobny ruch z sukcesem miał miejsce w przypadku secesji Grzegorza Brauna z Konfederacji.
Rozłam w PiS nie byłby jedynie wewnętrzną sprawą jednej partii. Otworzyłby przestrzeń dla nowych konfiguracji politycznych i zmienił układ sił w Polsce. Dla samego Morawieckiego oznaczałby próbę budowy własnego projektu i uniezależnienia się od dotychczasowego przywództwa. Dla „leśnych dziadków” Kaczyńskiego – konieczność obrony pozycji w warunkach wewnętrznej konkurencji.
Dzisiejsze zapewnienia o jedności coraz bardziej rozmijają się z polityczną rzeczywistością. Inicjatywa byłego premiera oraz narastające konflikty – w tym z Czarnkiem – wskazują, iż PiS może zbliżać się do momentu przesilenia. jeżeli proces ten będzie postępował, rozłam przestanie być jedynie spekulacją, a stanie się faktem kształtującym przyszłość polskiej prawicy.
Jedno jest pewne – choćby jeżeli powstanie nowa partia Morawieckiego, w zasadniczych kwestiach, takich jak np. wiernopoddańczy stosunek wobec żydowskich ludobójców, nie dojdzie do żadnych zmian.
Polecamy również: Niemcy przestają ukrywać – to imigranci stoją za ogromną liczbą gwałtów
