Europejska Agencja Kosmiczna (ESA) wybrała konsorcjum ARISE, którego liderem jest firma ICEYE, do stworzenia architektury unijnego systemu obserwacji Ziemi na potrzeby instytucji publicznych (EOGS). Przedstawiciele polsko-fińskiej firmy, która została doceniona przez szefową Komisji Europejskiej podczas ostatniego orędzia o stanie UE, podkreślają znaczenie budowania unijnych programów wsparcia w zakresie rozwoju zaawansowanych technologii. Jednym z nich jest nowy fundusz Scaleup Europe.
– Spotkanie z Komisją Europejską samo w sobie było podsumowaniem wszystkich naszych wcześniejszych spotkań. Wcześniej wykonywaliśmy różnego rodzaju prace. Bardzo mi miło, iż pani przewodnicząca zdecydowała się wspomnieć o firmie jako kluczowym elemencie europejskiego bezpieczeństwa – mówi agencji Newseria Rafał Modrzewski, prezes ICEYE, podczas wrześniowej sesji plenarnej Parlamentu Europejskiego.
Szefowa Komisji Europejskiej zaprosiła Rafała Modrzewskiego i Pekkę Laurilę z Finlandii, założycieli firmy ICEYE, do Parlamentu Europejskiego na orędzie o stanie Unii Europejskiej. W jego trakcie podkreśliła, iż historia firmy jest w dużej mierze związana z Unią Europejską: jej założyciele poznali się podczas wymiany w ramach programu Erasmus, a pierwsze finansowanie otrzymali z programu Horyzont 2020.
– Dzisiaj jest jednym z czołowych przedsiębiorstw w dziedzinie technologii kosmicznej na świecie. Ma swoje biura w Finlandii, Polsce, Hiszpanii i Grecji. Historia ICEYE pokazuje, iż Europa jest ojczyzną innowacji. I iż możemy ożywić ducha przedsiębiorczości w Europie – powiedziała Ursula von der Leyen.
– Na pewno kluczowym elementem tego, co się wydarzyło, jest stworzenie funduszu Scaleup Europe Fund i inwestycje w niego firmy ICEYE. To jest jeden z tych elementów, nad którymi razem pracujemy – mówi Rafał Modrzewski.
Scaleup Europe Fund to nowy fundusz utworzony z udziałem Komisji Europejskiej, którego docelowa wartość to 5 mld euro. Inwestuje w najbardziej obiecujące europejskie spółki technologiczne na późnym etapie rozwoju, działające w takich obszarach jak technologie kosmiczne, sztuczna inteligencja, biotechnologie, robotyka i systemy autonomiczne czy też technologie kwantowe. ICEYE to pierwsza spółka wsparta przez fundusz, który współprowadził jej rundę finansowania serii F o wartości 1 mld euro.
– Drugi element, który jest istotny i nad którym pracowaliśmy, to stworzenie odpowiednich programów w przyszłym budżecie Unii Europejskiej, które skupią się na bezpieczeństwie, zarówno w kosmosie, jak i z użyciem kosmosu do zapewnienia bezpieczeństwa na Ziemi. To jest tak zwany program EOGS, czyli Earth Observation Governmental Service – podkreśla Rafał Modrzewski.
Konsorcjum ARISE, kierowane przez ICEYE i obejmujące cały europejski łańcuch przemysłowy, będzie odpowiedzialne za przygotowanie studium architektury unijnego systemu obserwacji Ziemi na potrzeby instytucji publicznych. Studium to, realizowane w ramach inicjatywy European Resilience from Space, określi docelową koncepcję suwerennego, satelitarnego systemu rozpoznania na potrzeby europejskich użytkowników z sektora bezpieczeństwa cywilnego i obrony. Jak podkreśla współzałożyciel ICEYE, pozwoli to całościowo zdefiniować przyszłą europejską architekturę odporności i bezpieczeństwa.
– Jesteśmy w stanie dostarczyć niezbędne urządzenia do zapewnienia bezpieczeństwa, ale jeszcze nie zdecydowaliśmy, w jaki sposób i kiedy takie urządzenia powinny zostać zakupione. najważniejsze jest stworzenie odpowiednich programów, które pozwolą nam na wykonanie tego projektu. Czyli projekt musi zostać zdefiniowany, jak ma wyglądać europejska obrona kosmiczna, kto i jakiego typu spółki i urządzenia powinny wziąć udział w budowaniu takiej „kopuły” – wyjaśnia prezes ICEYE.
Wyniki studium posłużą jako podstawa do wdrożenia systemu EOGS w ramach wieloletnich ram finansowych Unii Europejskiej na lata 2028–2034. System ten stworzy możliwość zintegrowania zdolności krajowych, instytucjonalnych i komercyjnych we wspólne ramy operacyjne.
– Są dwa typy systemów: komunikacyjne – i taki program, IRIS2, już istnieje – oraz program dotyczący systemów rozpoznawczych, którego jeszcze nie ma. I to jest tak największa wyrwa, o ile chodzi o nasze zdolności kosmiczne. Myślę, iż taki program powstanie w najbliższej przyszłości. Oczywiście dzisiaj jesteśmy w roli konsultanta, czyli kogoś, kto pomaga taki program stworzyć. Mam nadzieję, iż w przyszłości będziemy w roli dostarczyciela usług – zaznacza Rafał Modrzewski. – o ile chodzi o wytworzenie takiego systemu, mamy dwa wyzwania: wybudowanie samych satelitów i ich wystrzelenie. Budowanie idzie nam dobrze. o ile chodzi o niezależność w wystrzeleniu, czyli w dostępie do rakiet, to pozostało trochę pracy do wykonania. Wiem, iż jest to element dyskutowany na poziomie europejskim i bardzo dobrze. Dzisiaj chyba nie ma jeszcze powodu do bicia na alarm, ale warto się na tym skupić.
IRIS2 to nowa konstelacja satelitarna Unii Europejskiej, zaprojektowana w celu zapewnienia bezpiecznej i niezawodnej łączności w całej Europie i poza nią. Pomoże chronić cyfrową niezależność Europy i zapewni rządom, służbom ratunkowym, przedsiębiorstwom i obywatelom możliwość pozostania w kontakcie, choćby w odległych obszarach lub w czasach kryzysu. System będzie obejmował 348 satelitów działających zarówno na niskiej, jak i średniej orbicie okołoziemskiej. Polska sfinansuje budowę kilkunastu satelitów na łączną kwotę 2,8 mld zł (656 mln euro), co oznacza, iż będzie jednym z głównych uczestników projektu. Pierwsze satelity mają zostać wyniesione w 2029 roku.
