Polska wejdzie do rozmów o pokoju na Ukrainie. Tusk obiecuje istotną rolę

Zdjęcie: Polska wejdzie do rozmów o pokoju na Ukrainie. Tusk obiecuje ważną rolę

Polska ma wejść do europejskiego zespołu negocjacyjnego w sprawie zakończenia wojny na Ukrainie. Po szczycie w Dublinie António Costa wskazał format E5, czyli Polskę, Francję, Niemcy, Wielką Brytanię i Włochy wraz z instytucjami UE. Donald Tusk zapowiada istotną rolę Warszawy. Stawką jest bezpieczeństwo naszej wschodniej granicy.

Polska w europejskim zespole negocjacyjnym

Przewodniczący Rady Europejskiej António Costa ogłosił po spotkaniach w Dublinie, iż europejski zespół do spraw rozmów pokojowych utworzą instytucje Unii Europejskiej oraz państwa formatu E5: Polska, Francja, Niemcy, Wielka Brytania i Włochy. To istotna zmiana. Polska ma znaleźć się w gronie, które będzie uzgadniało europejskie stanowisko wobec rozmów USA, Ukrainy i Rosji.

Nie oznacza to jeszcze, iż przy każdym etapie bezpośrednich rokowań zasiądą przedstawiciele wszystkich pięciu państw. przez cały czas rozstrzygany jest sposób reprezentacji Europy. Sam fakt włączenia Warszawy do E5 wzmacnia jednak polski wpływ na przygotowanie stanowiska dotyczącego wojny prowadzonej tuż za naszą granicą.

Donald Tusk powiedział po dublińskim szczycie, iż Polska będzie odgrywała w tym formacie istotną rolę. Premier zaznaczył zarazem, iż Warszawa nie zamierza uczestniczyć w wyścigu prezydentów i premierów o osobiste miejsce przy stole. Na poziomie doradców do spraw bezpieczeństwa Polskę ma reprezentować wiceminister spraw zagranicznych Robert Kupiecki.

Dublin po rozmowach w Abu Zabi

Ustalenia zapadły po nocnym spotkaniu w Dublinie. Wysłannicy prezydenta USA Donalda Trumpa, Jared Kushner i Steve Witkoff, rozmawiali z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim oraz przedstawicielami państw E5 i instytucji unijnych. Polskę reprezentował Robert Kupiecki. Według relacji po spotkaniu następna runda rozmów Rosji z Ukrainą ma zostać rozszerzona o udział Europejczyków.

Wcześniej delegacje Niemiec, Francji, Włoch i Wielkiej Brytanii oraz reprezentanci UE byli obecni podczas negocjacji w Abu Zabi, ale nie uczestniczyli w bezpośrednich rokowaniach z Rosjanami. Teraz Europa zabiega o realny udział, a nie rolę obserwatora informowanego po fakcie. To rozróżnienie ma dla Polski zasadnicze znaczenie.

Rząd już pod koniec października deklarował, iż warunki porozumienia muszą uwzględniać bezpieczeństwo Ukrainy oraz Europy, zwłaszcza północnej i wschodniej flanki UE. Oficjalny komunikat Kancelarii Prezesa Rady Ministrów potwierdzał też, iż Warszawa utrzymywała roboczy kontakt z partnerami przygotowującymi rozmowy. Wcześniejsza wizyta Donalda Tuska na Ukrainie i rozmowy o obronie pokazywały, iż polska aktywność nie zaczęła się w Dublinie.

Miejsce przy stole trzeba przekuć w polski interes

Obecność Polski w E5 jest potrzebna. Nie daje jednak automatycznej gwarancji, iż polskie postulaty zostaną wpisane do przyszłego porozumienia. O wartości tego formatu rozstrzygną konkrety: sprzeciw wobec rosyjskiej próby przebudowy systemu bezpieczeństwa w Europie, trwałość wschodniej flanki NATO oraz podział kosztów między sojuszników.

Tusk zapewnił, iż państwa europejskie nie zgodzą się na rewizję architektury bezpieczeństwa na korzyść Rosji. To adekwatny punkt wyjścia. Moskwa nie może otrzymać w nagrodę prawa do decydowania, jakie państwa należą do zachodnich struktur i kto reprezentuje Europę. Polska, położona na granicy obszaru wojny i będąca zapleczem logistycznym pomocy dla Kijowa, ponosi skutki każdej błędnej decyzji szybciej niż stolice zachodniej Europy.

Jest też wymiar finansowy. Premier zadeklarował, iż Polska nie będzie dokładała nowych pieniędzy ponad obecne zobowiązania, wskazując na wysoki deficyt i duże nakłady obronne. To stanowisko należy utrzymać. Dyplomatyczna rola nie może oznaczać blankietowej zgody na przerzucanie kolejnych kosztów na polskich podatników.

Fiasko rozmów również ma cenę. Generał Ben Hodges ostrzegał przed możliwością napływu milionów uchodźców z Ukrainy w razie dalszego załamania bezpieczeństwa. Dlatego Polska potrzebuje pokoju, który ograniczy rosyjskie zagrożenie, a nie krótkiego zawieszenia broni pozwalającego Kremlowi odbudować siły.

Miejsce Polski w europejskim zespole to sukces dopiero wstępny. Prawdziwą miarą będzie treść uzgodnień i ich wpływ na bezpieczeństwo Polaków. Warszawa powinna mówić własnym głosem, twardo pilnować wschodniej flanki oraz odrzucać rozwiązania przygotowane ponad głowami państw najbardziej narażonych na rosyjską presję.

Źródła: Gazeta.pl, Rzeczpospolita, Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, Rada Europejska.

Źródło: Gazeta.pl Wiadomości