Z dniem 1 maja mamy różne skojarzenia.
Ludzie urodzeni i wychowani w PRL wspominają 1 maja z wyreżyserowanych pochodów i socjalistycznych kacyków stojących na trybunach przed maszerującymi tłumami.. Nasi nieżyjący już dziadkowie pamiętają międzywojenne 1 majowe święto ludzi pracy często ze starć między socjalistami, komunistami a narodowcami.
Ale są i inne skojarzenia, te najnowsze sprzed 22 lat. Wówczas wielu naszych rodaków -, którzy rok wcześniej, bo w dniach 7-8 czerwca 2023 r. dało się zmanipulować żeby głosować w referendum za obiecanym „rajem unijnym”. – 1 maja 2024 r. z naiwną nadzieją oczekiwało nadejścia lepszych czasów dla siebie i swoich rodzin. Tego dnia, 1 maja 2024 r. Polska wraz z dziewięcioma innymi państwami: Cyprem, Czechami, Estonią, Litwą, Łotwą, Maltą, Słowacją, Słowenią i Węgrami stała się formalnie państwem członkowskim Unii Europejskiej.
Dzięki filmowi jaki obejrzałem dzisiaj usłyszałem jak znany reżyser Kazimierz Kutz przyrównywał choćby „wejście Polski do UE, do… Chrztu Polski w 966 r.”
Zachęcam zatem do obejrzenia wspomnianego, dokumentalnego filmu „Dzień pierwszy – 1 maja 2004” z 2005 roku w reżyserii Andrzeja Marka Drążewskiego,
Film Andrzeja M. Drąewskiego , to dokumentalny zapis przełomowego momentu wejścia Polski do Unii Europejskiej. Dzięki obrazom z dziesiątek kamer rozmieszczonych w różnych zakątkach Warszawy oraz relacjom ludzi z ulic stolicy film oddaje emocje, nadzieje i obawy obywateli towarzyszące temu wydarzeniu.
Przytaczam zapowiedź filmu znaleziony na platformie vod.tvp.pl
„ Dokument przenosi widza do Warszawy w dniu, gdy ojczyzna oficjalnie stała się członkiem UE. Reżyserzy zadali mieszkańcom pytania o ich odczucia związane z tym wydarzeniem. Podzielili się oni swoimi odczuciami i opowiedzieli o tym co napawa ich nadzieją, a co wzbudza lęk. Na tle ulic Warszawy toczą się rozmowy z politykami i zwykłymi mieszkańcami, oddające różnorodność postaw Polaków wobec integracji z Europą. W filmie zobaczymy także zdjęcia z tradycyjnych pochodów pierwszomajowych, które przypominają o politycznym i społecznym podziale, jaki towarzyszył tamtemu okresowi.
1 maja 2004 roku Polska wstąpiła do Unii Europejskiej. Autorzy filmu wykorzystali obrazy z kilkudziesięciu kamer warszawskiego Centrum Monitoringu, rozmieszczonych w różnych punktach miasta (m. in. na placu Zamkowym, placu Piłsudskiego, Stadionie X – lecia, placu Teatralnym, ulicach Popiełuszki, Krasińskiego, Grochowskiej, Grójeckiej), aby pokazać, jak tego dnia wyglądała Warszawa, jak jej mieszkańcy przyjmowali ten istotny historyczny moment, jakie towarzyszyły temu reakcje, oceny i nastroje. Co myśleli wówczas politycy i zwykli obywatele. Fajerwerkom, strzelaniu korków od szampana, radosnym śpiewom euroentuzjastów widzących we wstąpieniu do UE szansę szybszego rozwoju cywilizacyjnego, otwarcia na rynki pracy, zwiększenia konkurencyjności naszej gospodarki, towarzyszyły pełne najczarniejszych wizji wypowiedzi przeciwników wstąpienia Polski do UE, którzy z kolei wieszczyli zastąpienie „czerwonej dyktatury moskiewskiej”, żółto – granatową dyktaturą brukselską”, utratę tożsamości i suwerenności narodowej, gwałtowne zubożenie społeczeństwa itp. Jedni i drudzy organizowali w Warszawie pochody: jedni parady radości, drudzy – niemal żałobne marsze. Między tymi dwoma odłamami błąkali się ci, którzy po 1 maja 2004 nie spodziewali się żadnych zmian, ani na lepsze, ani na gorsze. Nadzieja i optymizm dominowały wśród ludzi młodych, obawy i niezadowolenie wśród starszych, ale kryterium wiekowe nie było ani jedynym, ani najważniejszym wyznacznikiem opinii. Nie brakowało młodych malkontentów i uradowanych staruszków, którzy cieszyli się, iż ich wnukom”będzie się żyło lepiej”. choćby jeżeli nie od razu. W sumie jednak ten dzień upłynął w stolicy i poza nią dość spokojnie: może dlatego, że, korzystając z pięknej pogody, większość rodaków wyjechała wówczas na łono przyrody? Po czasie, jaki upłynął, możemy się pokusić o pierwsze oceny, kto miał rację. Ale na w pełni obiektywne opinie trzeba jeszcze trochę poczekać. Bo przecież dopiero uczymy się”bycia w Unii”.
https://vod.tvp.pl/filmy-dokumentalne,163/dzien-pierwszy–1-maja-2004,1273241
(opracował i wstępem opatrzył PZ)
