Marcin Bogdan: Waga Symboli

Dlatego symbole są tak ważne zarówno w sferze narodowej jak i religijnej. Symbole państwowe, takie jak flaga, godło czy hymn, budują wspólnotę i tożsamość narodową. Symbole religijne pomagają wyrazić prawdy duchowe, których nie da się wyrazić w sposób opisowy, dosłowny. Jednym z takich symboli w Kościele katolickim jest Szopka Bożonarodzeniowa, ukazująca wartości chrześcijańskie, takie jak pokora, ubóstwo, miłość, bliskość Boga z człowiekiem. Szopka ma już ponad 800 - letnią tradycję. W nocy 25 grudnia 1223 roku w pobliżu górskiej wioski Greccio we Włoszech św. Franciszek po raz pierwszy postanowił „odtworzyć” grotę Narodzenia Jezusa w Betlejem. Pomysł ten św. Franciszek uzasadniał następująco: „Chcę zobaczyć na własne oczy, tak namacalnie, jak to tylko możliwe, gorzkie trudy, które musiał cierpieć choćby jako małe dziecko, gdy został złożony w żłobie z wołem i osłem u boku, gdy został złożony na sianie”. Symbol pozwalający zobaczyć to co jest niewidoczne, ale odczuwane.

Współcześnie Kościół „ukrywa” szopki w murach sakralnych obiektów, a jeżeli ukazuje je w przestrzeni publicznej, to często w postaci kontrowersyjnych, modernistycznych wizji, dalekich od symboliki wskazanej przez św. Franciszka, czego koronnym przykładem była szopka na placu św. Piotra za pontyfikatu papieża nomen omen Franciszka. jeżeli Kościół zagubi znaczenie symboli to wierni utracą szansę rozpoznania Chrystusa przy łamaniu chleba. Dlatego nie do przecenienia jest inicjatywa Prezydenta Karola Nawrockiego, by Bożonarodzeniową Szopkę ustawić przed Pałacem Prezydenckim na Krakowskim Przedmieściu w Warszawie. Konstrukcja stajenki jest darem miasta Zakopane a symbolika religijna przeplata się z symboliką narodową i regionalną. Wewnątrz stajenki umieszczono bowiem herb, przedstawiający na czerwonym tle białego orła ze złotą przepaską przez skrzydła. Herb ten odwołuje się wprost do tradycji dawnego województwa krakowskiego w I Rzeczypospolitej.

Już niebawem będziemy obchodzić Święto Ofiarowania Pańskiego, popularnie zwane świętem Matki Bożej Gromnicznej. Jeszcze kilkanaście lat temu tego dnia, podczas Mszy Świętej, Światło od Ołtarza przekazywane było wiernym za pośrednictwem kapłana i ministrantów tak, by wierni ponieśli Światło Chrystusa od Ołtarza do swoich domów. w tej chwili symbolem tego święta stał się trzask zapalniczek, którymi wierni sami zapalają sobie świece i to świeckie światło zdąża w odwrotnym kierunku – ku Ołtarzowi. Znaczenie tego typu symboliki doskonale czuje i rozumie Prezydent Karol Nawrocki. Dlatego Prezydent zarządził uroczystą Zmianę Flagi nad Pałacem Prezydenckim. Ceremonia Zmiany Flagi będzie się odbywać, począwszy od 3 stycznia, co tydzień, w każdą sobotę o godzinie 11:45. Pierwszych 16 flag znad Pałacu Prezydenckiego trafi do szkół we wszystkich 16. województwach. Kolejne trafiać będą do wspólnot lokalnych w różnych regionach kraju. Tak jak Światło Chrystusa rozchodzi się od Ołtarza, by umacniać ludzi w wierze i bliskości Boga, tak flagi narodowe będą rozchodzić się znad Prezydenckiego Pałacu do urzędów, instytucji i wspólnot lokalnych, by umacniać tożsamość narodową Polaków. Można samemu zapalić świeczkę zapalniczką, można samemu uszyć flagę lub kupić ją w sklepie. Ale prawdziwa wspólnota religijna czy narodowa tworzy się i umacnia poprzez łączność symbolizowaną przekazywaniem znaków rozchodzących się od źródła tej wspólnoty.

W polskim systemie prawnym Prezydent ma szerokie kompetencje. Jest strażnikiem Konstytucji, dlatego tak istotne jest wetowanie przez Prezydenta Nawrockiego ustaw niezgodnych z Konstytucją oraz kierowanie do Sejmu własnych inicjatyw ustawodawczych. Ale Prezydent jest także najwyższym przedstawicielem państwa i gwarantem ciągłości władzy. Dlatego inicjatywy Prezydenta Karola Nawrockiego dotyczące ustawienia przed Pałacem Prezydenckim Szopki Bożonarodzeniowej i ustanowienia Ceremonii Zmiany Flagi, dotyczące wszak symboli a nie ustaw, przejdą do historii jako jedne z najważniejszych prezydenckich decyzji, a sam Karol Nawrocki wszedł w ten sposób do panteonu największych polskich mężów stanu.

W Bolesławcu zamaskowani sprawcy zabrali z Bożonarodzeniowej Szopki figurę Dzieciątka Jezus a następnie powiesili ją na zainscenizowanej szubienicy. Prokuratura odmówiła wszczęcia śledztwa gdyż, jak to uzasadniał prokurator Sebastian Woźniak: „Nie został znieważony publicznie przedmiot czci religijnej. To była lalka tylko imitująca małego Jezuska”. interesujące jak postąpiłby prokurator Woźniak, gdyby ktoś powiesił na szubienicy kukłę „tylko imitującą Donalda Tuska”. Czy prokurator też odmówiłby podjęcia śledztwa, czy nakazałby policji doprowadzenie sprawcy, zakutego w kajdanki zespolone, do aresztu. Naród pozbawiony symboli odnoszących się do wartości może nie przetrwać. Naród epatowany symbolami antywartości skazany jest na zagładę. Taka jest waga Symboli.

Marcin Bogdan

***